Dom Otwarty - Przestrzeń Interakcji

Osoba uprawniona do ulgowego przejazdu w 2 klasie, korzystająca z przejazdu klasą 1, zobowiązana jest do dopłaty różnicy jaka wynika z kwot pomiędzy 1 a 2 klasą.

Renciści i emeryci mają prawo do:

dwóch przejazdów w ciągu roku z ulgą 37% w 2 klasie pociągów osobowych, pospiesznych i ekspresowych.

Zestawienie ulg przysługujących ON w podróży środkami PKP i PKS

Zniżki udzielane są na podstawie biletów jednorazowych lub biletów miesięcznych imiennych.

Do ulgi uprawnia jeden z dokumentów (stwierdzający inwalidztwo, niezdolność do pracy albo niepełnosprawność powodu stanu narządu wzroku):

wypis z treści orzeczenia komisji lekarskiej ds. inwalidztwa i zatrudnienia stwierdzającego zaliczenie do I grupy inwalidzkiej,
legitymacja emeryta-rencisty wojskowego z wpisem właściwego organu emerytalnego o zaliczeniu do I grupy inwalidów,
wypis orzeczenia lekarza rzeczoznawcy KRUS, stwierdzającego "niezdolność do samodzielnej egzystencji",
wypis z treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS, stwierdzającego niezdolność do samodzielnej egzystencji,
legitymacja dokumentująca znaczny stopień niepełnosprawności, wystawione przez uprawniony organ,
zaświadczenie wystawione przez ZUS, stwierdzające zaliczenie wyrokiem sądu do I grupy inwalidzkiej lub o uznaniu za osobę niezdolną do samodzielnej egzystencji, na czas określony,
orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej albo komisji służby zdrowia MSWiA o zaliczeniu do inwalidów l grupy

Wymienione dokumenty ważne są razem z dowodem osobistym lub innym dokumentem potwierdzającym tożsamość osoby uprawnionej.

dla dzieci i młodzieży uczęszczającej do szkoły albo szkoły wyższej:

legitymacja szkolna dla uczniów niepełnosprawnych,
legitymacja szkolna albo studencka wraz z jednym z dokumentów wymienionych poniżej w punkcie 2

dla dzieci i młodzieży nie uczęszczającej do szkoły:

legitymacja PZN, PZG, Polskiego Stowarzyszenia na Rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym, Krajowego Komitetu Pomocy Dzieciom Niepełnosprawnym Ruchowo przy Zarządzie Głównym Towarzystwa Przyjaciół Dzieci,
duplikat zaświadczenia lekarskiego o stanie zdrowia dziecka dla ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego (wzór Mz/L-1b),
wypis z treści orzeczenia lekarza orzecznika ZUS, stwierdzającego niezdolność do samodzielnej egzystencji, całkowitą albo częściową niezdolność do pracy,
wypis z treści orzeczenia komisji lekarskiej ds. inwalidztwa i zatrudnienia, stwierdzającego zaliczenie do jednej z grup inwalidzkich,
legitymacja dokumentująca niepełnosprawność, wystawione przez uprawniony organ.

UWAGA: Przy przejazdach do jednostek udzielających świadczeń zdrowotnych albo pomocy społecznej dodatkowo, oprócz wymienionych dokumentów, wymagane jest zaświadczenie (zawiadomienie) określające miejsce i termin badania, leczenia, konsultacji, zajęć rehabilitacyjnych, zajęć terapeutycznych albo pobytu w ośrodku wsparcia lub domu pomocy społecznej.

rodzice lub opiekunowie - na podstawie wymienionych powyżej dokumentów podopiecznych.

2.1. Karta parkingowa

Karta parkingowa obowiązuje na terenie całego kraju oraz w krajach Unii Europejskiej. Oznacz to, że wszędzie gdzie jest umieszczony znak drogowy "wózek inwalidzki na niebieskim tle" lub "koperta" użytkownik karty może parkować bezpłatnie, o ile prawo miejscowe nie stanowi inaczej.

Komu przysługuje?

ON o obniżonej sprawności ruchowej,
kierowcy przewożącemu osobę o obniżonej sprawności ruchowej,
pracownikom placówek zajmujących się opieką, rehabilitacją lub edukacją osób niepełnosprawnych pozostających pod opieką tych placówek.

Karta parkingowa potwierdza uprawnienia:

do korzystania z miejsc parkingowych wyznaczonych dla osób niepełnosprawnych,
do niestosowania się do niektórych znaków drogowych dotyczących zakazu ruchu lub postoju (warunek: zachowanie szczególnej ostrożności),

B-1 zakaz ruchu w obu kierunkach
B-3 zakaz wjazdu pojazdów silnikowych z wyjątkiem motocykli jednośladowych
B-3a zakaz wjazdu autobusów
B-4 zakaz wjazdu motocykli
B-10 zakaz wjazdu motorowerów
B-35 zakaz postoju
B-37 zakaz postoju w dni nieparzyste
B-38 zakaz postoju w dni parzyste
B-39 strefa ograniczonego postoju

Kartę parkingową należy umieścić za przednią szybą samochodu, w miejscu widocznym umożliwiającym jej odczytanie.

Kartę parkingową mogą uzyskać osoby posiadające ważne orzeczenia o:

znacznym stopniu niepełnosprawności,
umiarkowanym stopniu niepełnosprawności,
lekkim stopniu niepełnosprawności, które w orzeczeniu posiadają kod R (upośledzenie narządu ruchu, ograniczona sprawność ruchowa) lub N (choroby neurologiczne).

Kartę parkingową wydaje osobie niepełnosprawnej starosta. Dział wydający karty parkingowe może się znajdować przy Starostwie Powiatowym lub przy Urzędzie Miasta. Informację o tym, gdzie w naszym mieście należy składać dokumenty o wydanie karty parkingowej, powinniśmy uzyskać przy Powiatowym Zespole ds. Orzekania o Niepełnosprawności. Karta parkingowa wydawana jest na osobę niepełnosprawną, a nie na pojazd. Oznacza to, że z przywilejów posiadania karty może korzystać ON prowadząca pojazd lub kierowca pojazdu przewożący właściciela karty.

Aby otrzymać kartę parkingową, należy złożyć następujące dokumenty:

kserokopię orzeczenia o stopniu niepełnosprawności (należy mieć ze sobą oryginał do potwierdzenia),
kserokopię dowodu osobistego,
fotografię (3,5 x 4,5 cm),
na miejscu wypełnia się wniosek,
trzeba także uiścić opłatę skarbową w wysokości 25 zł (wysokość ustalana jest przez ministra właściwego do spraw transportu).

System parkowania w W-wie (karta N+)

Na podstawie karty parkingowej wydawanej przez Urząd m.st. Warszawy ON wydaje się bezpłatnie kartę N+ przypisaną do konkretnego pojazdu (będącego własnością lub współwłasnością ON).

Karta N+ uprawnia do bezpłatnego parkowania na dowolnych miejscach - nie tylko kopertach - w strefie płatnego parkowania w Warszawie.

Komu przysługuje?

ON o znacznym stopniu niepełnosprawności,
osobom, których niepełnosprawność spowodowana jest upośledzeniem narządu ruchu, powodującym trudności w poruszaniu, potwierdzonym w orzeczeniu.

Dokumenty konieczne do otrzymania karty N+:

kserokopia orzeczenia o stopniu niepełnosprawności - oryginał do potwierdzenia na miejscu,
karta parkingowa,
dowód osobisty,
dowód rejestracyjny pojazdu,
kiedy współwłaścicielem samochodu jest małżonek (np. mąż będzie kierowcą niepełnosprawnej żony), wymagany jest akt ślubu.

3.1. Ulgi pocztowe

Bezpłatna usługa doręczenia listów, paczek i przekazów bezpośrednio do domu przysługuje osobom ze znacznym stopniem niepełnosprawności.

Do tego typu usług mają prawo osoby:

korzystające z wózka inwalidzkiego,
niewidome,
ociemniałe.

Listonosz powinien także przyjąć zwykły (nie może to być przesyłka rejestrowana), opłacony list i wrzucić go do skrzynki.

Zapotrzebowanie na tę usługę i wymagane dokumenty (orzeczenie o stopniu niepełnosprawności) zgłasza się w urzędzie pocztowym w miejscu stałego pobytu lub u listonosza obsługującego rejon.

Placówki pocztowe muszą wydzielić specjalnie przystosowane i oznakowane stanowiska do obsługi osób niepełnosprawnych i dostosować skrzynki do ich potrzeb.

Dla osób niewidomych polskie prawo pocztowe wprowadziło kilka dodatkowych przywilejów:

całkowite zwolnienie z opłat przesyłek nadanych (przez) i adresowanych (do)innej osoby niewidomej, biblioteki lub organizacji, które działają na rzecz osób z takim rodzajem niepełnosprawności oraz przesyłek adresowanych przez te instytucje do osób niewidzących.

4.1. Ulgi telekomunikacyjne

Operatorzy mają obowiązek zapewnienia osób niepełnosprawnych dostępu do świadczonych przez siebie usług powszechnych poprzez zakładanie aparatów publicznych przystosowanych do używania przez te osoby oraz oferowanie aparatów i urządzeń przystosowanych do używania przez niepełnosprawnych.

Firmy telekomunikacyjne mogą podejmować decyzje dotyczące udzielania rabatów osobom niepełnosprawnych w drodze wewnętrznych uchwał (zgodnie z obowiązującymi przepisami żadna z firm telekomunikacyjnych nie jest prawnie zobligowana do wprowadzenia ulg w opłatach, przyznanie tego rodzaju przywilejów zależy wyłącznie od zarządów firm). Informacji najlepiej szukać na stronach internetowych lub dzwonić na infolinię do danej firmy.

5.1. Ulgi podatkowe

Ulgi w podatku dochodowym przysługują:

podatnikowi będącemu osobą niepełnosprawną,
podatnikowi, na którego utrzymaniu pozostają takie osoby niepełnosprawne jak: współmałżonek, dzieci własne i przysposobione, dzieci obce przyjęte na wychowanie, pasierbowie, rodzice, rodzice współmałżonka, rodzeństwo, ojczym, macocha, zięciowie i synowie - jeżeli w roku podatkowym dochody tych osób niepełnosprawnych nie przekraczają kwoty 9.120 zł. W przeciwnym wypadku ulgi przysługują podatnikowi będącemu osobą niepełnosprawną. Jeśli więc osoba niepełnosprawna pozostająca na utrzymaniu podatnika osiąga dochody, należy dokonać wstępnego oszacowania, jaki dochód w całym roku podatkowym może ona uzyskać. Rachunki muszą być bowiem wystawione na osobę, która będzie odliczała określone wydatki.

Warunkiem odliczenia wydatków jest posiadanie przez osobę niepełnosprawną, której dotyczy wydatek:

orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności lub
decyzji przyznającej rentę z tytułu całkowitej lub częściowej niezdolności do pracy, rentę szkoleniową albo socjalną

Warunkiem skorzystania z większości ulg rehabilitacyjnych jest posiadanie przez podatnika dokumentów stwierdzających poniesienie wydatków (faktury VAT lub rachunku). Nie dotyczy to wydatków na:

używanie samochodu osobowego, stanowiącego własność (współwłasność) osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną zaliczoną do I lub II grupy inwalidztwa albo dzieci niepełnosprawne, które nie ukończyły 16 roku życia, dla potrzeb związanych z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne. Niektóre urzędy skarbowe żądają przedstawienia dokumentów poświadczających korzystanie z takich zabiegów,
opłacenie przewodników osób niewidomych I lub II grupy inwalidztwa oraz osób z niepełnosprawnością narządu ruchu zaliczonych do I grupy inwalidztwa,
utrzymanie przez osoby niewidome I lub II grupy inwalidztwa, psa przewodnika.

W każdym z tych trzech przypadków można odliczyć ustalaną co roku kwotę, bez potrzeby dokumentowania poniesionych wydatków.

Aby odliczyć pozostałe wydatki należy posiadać dokumenty stwierdzające ich poniesienie. Są to wydatki na:

adaptację i wyposażenie mieszkań oraz budynków mieszkalnych stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności,
przystosowanie pojazdów mechanicznych do potrzeb wynikających z niepełnosprawności,
zakup i naprawę indywidualnego sprzętu, urządzeń i narzędzi technicznych niezbędnych w rehabilitacji oraz ułatwiających wykonywanie czynności życiowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności, z wyjątkiem sprzętu gospodarstwa domowego,
zakup wydawnictw i materiałów (pomocy) szkoleniowych, stosownie do potrzeb wynikających z niepełnosprawności,
odpłatność za pobyt na turnusie rehabilitacyjnym,
odpłatność za pobyt na leczeniu w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego, za pobyt w zakładzie rehabilitacji leczniczej, zakładach opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych oraz odpłatność za zabiegi rehabilitacyjne,
opiekę pielęgniarską w domu nad osobą niepełnosprawną w okresie przewlekłej choroby uniemożliwiającej poruszanie się oraz usługi opiekuńcze świadczone dla osób niepełnosprawnych zaliczonych do I grupy inwalidztwa,
opłacenie tłumacza języka migowego,
kolonie i obozy dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej oraz dzieci osób niepełnosprawnych, które nie ukończyły 25 roku życia,
leki - w wysokości stanowiącej różnicę pomiędzy faktycznie poniesionymi wydatkami w danym miesiącu a ustaloną co roku kwotą (w tym roku jest to 100 zł), jeśli lekarz specjalista stwierdzi, że osoba niepełnosprawna powinna stosować określone leki (stale lub czasowo),
odpłatny, konieczny przewóz na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne:

osoby niepełnosprawnej - karetką transportu sanitarnego,
osoby niepełnosprawnej, zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa, oraz dzieci niepełnosprawnych do lat 16 - również innymi środkami transportu niż karetka transportu sanitarnego,

odpłatne przejazdy środkami transportu publicznego związane z pobytem:
1. na turnusie rehabilitacyjnym,
2. w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego, w zakładzie rehabilitacji leczniczej, zakładach opiekuńczo-leczniczych i pielęgnacyjno-opiekuńczych,
3. na koloniach i obozach dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnej oraz dzieci osób niepełnosprawnych, które nie ukończyły 25 roku życia.

Wydatki na cele rehabilitacyjne podlegają odliczeniu od dochodu, a nie od kwoty podatku. Nie można odliczyć jednak tych wydatków na cele rehabilitacyjne, które zostały sfinansowane (dofinansowane) ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych lub ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych albo zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie. Jeśli wydatki były tylko częściowo finansowane z powyższych funduszy czy środków, odliczeniu podlega różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami a kwotą sfinansowaną czy zwróconą z jakichkolwiek innych środków.

Oprac. Izabela Siemaszko

Projekt, w ramach którego powstaje portal Dom Otwarty: Przestrzeń Interakcji współfinansowany jest ze środków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w ramach Rządowego Programu - Fundusz Inicjatyw Obywatelskich