Patron medialny
Stres i sposoby radzenie sobie z nim
Zjawisko stresu jest wszechobecne w naszym życiu. Zwykło się uważać, że jest to coś złego i negatywnego. Tymczasem to nie do końca jest prawdą. Stres generalnie jest definiowany jako reakcja mobilizacyjna organizmu na wszelkie napotkane zadania. Innymi słowy, pełni on rolę motywacyjną - jest impulsem do działania w różnych sytuacjach, których doświadczamy w życiu. To dzięki stresowi podejmujemy jakieś czynności w sytuacji zagrożenia. To stres powoduje, że w obliczu zbliżającego się egzaminu zaczynamy się uczyć.
Co ciekawe, napięcie stresowe pojawia się w nas nie tylko w sytuacjach negatywnych, ale też takich, które generalnie uznawane są za pozytywne i radosne.
Weźmy na przykład sytuację zawarcia małżeństwa. Teoretycznie jest to doświadczenie związane z miłymi przeżyciami. A jednak każdy, kto stawał na ślubnym kobiercu, z pewnością pamięta, jak wielkie napięcie ta sytuacja w nim wywoływała. A to zastanawiamy się czy podejmujemy słuszną decyzję, a to martwimy się, żeby wszystko się udało, a goście byli zadowoleni. Powodów do odczuwania stresu jest wiele nawet w sytuacji ślubu branego z własnego wyboru. Wywołane z kolei napięcie motywuje nas do działania i staramy się zrobić, co w naszej mocy, aby wszystko się udało jak zaplanowaliśmy.
Jak widzimy, stres sam w sobie nie jest niczym złym. Wzrost ciśnienia krwi oraz zwiększenie wydzielania niektórych hormonów, jakie napięcie stresowe powoduje, pomagają nam właściwie zareagować na sytuację, w obliczu jakiej się znaleźliśmy i sprawiają, że czujemy się silniejsi i gotowi do działania.
Niebezpieczne w skutkach bywa dopiero długotrwałe przebywanie w sytuacji silnego stresu. Wtedy to organizm - przeciążony różnymi nawarstwiającymi się trudnościami - zaczyna odmawiać posłuszeństwa i źle funkcjonować. Konsekwencją takiego stanu rzeczy może być szereg chorób, określanych mianem psychosomatyczych, do których między innymi zaliczamy wrzody żołądka, zawał serca, niektóre choroby nowotworowe oraz ogólne osłabienie odporności organizmu.
Zanim jednak dojdzie do tak drastycznych skutków, warto zrobić coś, dzięki czemu odczuwane napięcie nie będzie dla nas tak wielkim obciążeniem. Metody, które są w tym pomocne, wszyscy stosujemy mniej lub bardziej świadomie, ucząc się przez doświadczenie. Dzieje się tak dlatego, ponieważ z natury organizm dąży do zachowania równowagi. W sytuacji podlegania obciążeniu stresowemu natomiast, owa równowaga jest zaburzona. Stąd każdy wypracowuje określone sposoby radzenia sobie z tym problemem. Dla jednych będzie to czytanie książki, dla innych spotkanie z przyjaciółmi lub spacer. Nie ma bowiem jednej - właściwej dla wszystkich - recepty na walkę ze stresem.
Aby jednak poszukać najlepszego dla siebie sposobu radzenia sobie z życiowymi trudnościami, warto znać kilka prostych zasad, które można do tego celu wykorzystać.
I tak, przede wszystkim:
- dbaj o właściwą organizację czasu - sporządzaj plan dnia czy tygodnia; zrób spis rzeczy, które masz do załatwienia bardzo pilnie i takich, które mogą jeszcze zaczekać; zawsze lepiej jest robić wszystko "po kolei" niż żyć w ciągłym pośpiechu i chaosie - brak organizacji męczy podwójnie!
- nie zapominaj o czasie TYLKO dla siebie - zrób sobie przyjemność - tak jak lubisz - obejrzyj komedię, posłuchaj muzyki lub idź na spacer;
- uprawiaj sport lub jakąkolwiek aktywność fizyczną, która jest dla ciebie dostępna - dzięki ćwiczeniom fizycznym wydzielają się w organizmie endorfiny, tzw. hormony szczęścia, które mają znaczący wpływ na nasz nastrój oraz redukcję napięcia emocjonalnego;
- korzystaj z technik relaksacyjnych - ucz się powolnego, świadomego oddechu; właściwe oddychanie jest jedną z najważniejszych, a zarazem najprostszych metod relaksacyjnych;
- stawiaj sobie realistyczne cele - ustal co chcesz osiągnąć i w jakim czasie; cele powinny być konkretne, jasno określone; weź też pod uwagę swoje ograniczenia;
- nie staraj się być perfekcjonistą - każdy popełnia błędy i ma do tego prawo; nikt nie jest doskonały!
- utrzymuj pozytywne relacje z innymi ludźmi - nie udawaj kogoś, kto nie może się mylić ani okazywać słabości; nie zamykaj się ze swoimi problemami - jeśli nikomu o nich nie powiesz, nikt nie będzie mógł ci pomóc;
- staraj się zdrowo odżywiać - istnieje związek między fizyczną i psychiczną stroną człowieka; unikaj używek - pamiętaj, nawet jeśli uważasz, że pomagają, to tylko złudzenie;
- nie martw się o rzeczy, na które nie masz wpływu - pozwól by życie toczyło się samo, a ty koncentruj się tylko na tym, nad czym masz władzę;
- rozwijaj w sobie poczucie humoru - gdy patrzysz z odpowiednim dystansem do siebie i świata, widzisz znacznie szerszą perspektywę; wówczas wiele spraw nie wygląda tak groźnie, jakby się na początku wydawało.
Jak widzimy, metody które możemy zastosować w celu rozładowania napięcia stresowego są dość proste i dostępne dla wszystkich. Stosujmy je jak najczęściej, a wówczas z pewnością zjawisko stresu nie będzie dla nas zbyt uciążliwe.
Oprac. Emilia Malinowska
Copyright © 2008 by GVA
Projekt, w ramach którego powstaje portal Dom Otwarty: Przestrzeń Interakcji współfinansowany jest ze środków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w ramach Rządowego Programu - Fundusz Inicjatyw Obywatelskich